رودخانههای سیروان و لیله در اطراف اورامان تخت جریان داراهستند و کوههای سر به فلک کشیده چشماندازهایی بینظیر را پیشرویتان قرار شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد می دهند. درختان بلوط از جالبهای این منطقه هستند و در کنار آنان رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد درختان میلو، شرو، پسته وحشی، گردو، توت، زالزالک، گلابی، انجیر، انار و … نیز دیده میگردد. بد نیست بدانید اهل یک محل منطقه در پیشین از چوب همین درختان برای گرم کردن خانههای شان به کارگیری میکردند. مردم این دیار به قداست درختان به خصوص درختان پسته آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد وحشی یا بنه اعتقاددارند و برای حاجت روایی به آنها دخیل میبندند. به عنوان مثال جانورانی که شهرت بسیاری مسجد النبی کوهسنگی مشهد درین حوزه دارااست میتوان به سنجاب ایرانی اشاره کرد که بخش اعظمی دوست دارا هستند شانس دیدنش را داشته باشند.حیطه اورامان، کوهستانی می باشد و بارش برف و باران در آن زیاد رخ میدهد؛ البته بهارهای دل انگیزی را می توانید در این حوزه ببینید. بهار: بهترین فصل مهاجرت به اورامان تخت بهار و به ویژه ماه اردیبهشت می باشد. در این فصل میتوانید به مراسم سنگشکنی نیز بروید. فصل تابستان: به دلیل تعطیلات، مسافران در این فصل نیز به اورامان میروند؛ اما باید بدانید که تابش خورشید در این حوزه خیلی شدید میباشد. پاییز: در شرایطی که در این فصل میخواهید به اورامان تخت بروید، اوایل مهر را برای سفرتان تعیین نمایید. زمستان: زمستانهای اورامان بسیار سرد است؛ البته دیدن مراسم عروسی پیر شالیار بهاین سوزوسرما میارزد.خشکبار، گیاهان دارویی و محصولات کشاورزی از سوغاتیهای خوشمزه اورامان تخت به حساب میآیند. سجادهبافی، حصیربافی، چاقوسازی، شال دستباف، گلیم، گیوه، ظرفهای چوبی و سفالی، گلیم، نمد، گیوه (کلاش) و ... نیز از صنایع دستی این دیار میباشند. از غذاها و خوراکیهای محلی این دیار میقدرت بهاین موردها اشاره کرد: آش دوغ (دوغهوا)، خورش خلال بادام و اشکال کبابهای محلی، ماهی کبابی، رشته پلو، نان کلانه، ترخینه، دوختن یا آش گزنه، هتیمچه با گوشت گوسفند و ... در شهر اورامان تخت، معماری به طور کامل مطابقت بر طبیعت است. در این بافت کوهستانی خانهها بر روی یکدیگر انجام یافته و بالا رفتهاند. اکثر خانهها دو طبقه می باشند و بر اساس شغل خانواده همچون باغدار، کشاورز، دامدار و ... ساختار آنان با هم تفاوت دارد. معمولا طبقه همکف محل نگهداری گله و انبار هست و طبقه بالاتر به سکونت اختصاص دارااست و بخشهای مختلفی را در خود جای داده میباشد. مدارک دقیقی در مود تاریخچه اورامان تخت در دست نیست؛ اما می اقتدار با بازرسی تاریخچه حوزه تا حدودی به تاریخچه این شهر نیز پی موفقیت. اورامان تخت در حوزه اورامان قراردارد؛ بر پایه ی شواهد در 40 هزار سال پیش یعنی در حین پارینه سنگی، دهکدههای ناو، هجیج و اسپریز در این حوزه میزبان مردمی بودند که از آن ها وسایل انسانهای غارنشین همچون بقایای اجاق و چند استخوان شبیه به اسکلت بز کوهی یافت شدهاست. کشف استخوانهای انسانهای نئاندرتال در غارهای شانیدر و بیستون و بقایای زندگی در غاری به نام کناچه نیز از شواهد قدمت حضور آدم ها دراین حیطه محسوب میشوند. گورستانی والا و چند خانه در نزدیکی دهکدهی روآر نیز کشف شده که به بعد از ظهر آهن باز میشود و بیش تر از ۳۰۰۰ هزار سال قدمت دارد. طراحی و ایجاد کرد این آثار، به طور خشکه چین بوده و همانندی زیادی به معماری کنونی حوزه داراست. نزدیک روستای تنگی ور نیز کتیبهای احتمالا مربوط به دوران آشوریها کشف شده است که تصاویری از فرمانروای آشوریها به اسم «سارگون دوم» را بر خود دارااست. سنگنوشتهای به خط میخی نیز به دست آمده که به حملههای فرمانروای آشوریها به مناطق اورامان و زاگرس اشاره می کند. پوست حیوانات کشف شده در حوزه نیز به زمان اشکانیان و سلوکیان تعلق داراهستند و نوشته هایی به گویش پهلوی و یونانی بر روی آن ها مشاهده می شود. گویی در آن زمان ورقه ها داد و ستد بر روی پوست حیوانات حک می شده چرا که نوشته روی این پوست ها حکایت از معامله دادوستد زمین در میان دو نفر را داراست. همه این شواهد علامت می دهند که حوزه اورامان و روستاها، شهرها و سکونتگاه هایش قدمت زیادی دارند و از دید تاریخی بسیار حائز اهمیت میباشند. گفته میگردد سابق ترین بخش اورامان تخت در شمال آن و کنار به نام تنوره دیوا (تنور دیوو) و چشمه هانودگا انجام یافته هست؛ سایر به همین دلیل بقایایی از دیوارها و ستونهای سنگی خشکه چین در شمال این سکونتگاه دیده میشود. گفته میگردد ساکنان سابق اورامان تخت، مردمی به نام کرته یا کرتو بوده اند که اطلاعات دقیقی از آنها به دست نیامده می باشد. در حدود هزاره اول قبل از به دنیا آمدن دسته ای از مردم ایل گوان قدیم که از اجداد مردم هورامی زبان می باشند به این ناحیه آمدند و ساکن شدند. آنها قبلا ساکن شمال ایران تا نزدیکی کابل بودند که شاپور یکم ساسانی هنگام بستن سد شوشتر یک سری هزار تن از آن ها را از کابل به خوزستان خواند و در آنجا ساکن کرد. ابعاد مردم این ایل در خوزستان و فارس تا لرستان پراکنده شدند و به جنوب کرمانشاه تا جنوب کردستان نحوه یافتند. به مرور مجال آنهارا هورامی خواندند و نام هورامان را بر محل یکجانشینی شان گذاشتند. بعضی می گویند نام اینجا در عهد و پیمان صفویه توسط مصطفی قلی گزینش شده است.
رودخانههای سیروان و لیله در اطراف اورامان تخت جریان داراهستند و کوههای سر به فلک کشیده چشماندازهایی بینظیر را پیشرویتان قرار شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد می دهند. درختان بلوط از جالبهای این منطقه هستند و در کنار آنان رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد درختان میلو، شرو، پسته وحشی، گردو، توت، زالزالک، گلابی، انجیر، انار و … نیز دیده میگردد. بد نیست بدانید اهل یک محل منطقه در پیشین از چوب همین درختان برای گرم کردن خانههای شان به کارگیری میکردند. مردم این دیار به قداست درختان به خصوص درختان پسته آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد وحشی یا بنه اعتقاددارند و برای حاجت روایی به آنها دخیل میبندند. به عنوان مثال جانورانی که شهرت بسیاری مسجد النبی کوهسنگی مشهد درین حوزه دارااست میتوان به سنجاب ایرانی اشاره کرد که بخش اعظمی دوست دارا هستند شانس دیدنش را داشته باشند.حیطه اورامان، کوهستانی می باشد و بارش برف و باران در آن زیاد رخ میدهد؛ البته بهارهای دل انگیزی را می توانید در این حوزه ببینید. بهار: بهترین فصل مهاجرت به اورامان تخت بهار و به ویژه ماه اردیبهشت می باشد. در این فصل میتوانید به مراسم سنگشکنی نیز بروید. فصل تابستان: به دلیل تعطیلات، مسافران در این فصل نیز به اورامان میروند؛ اما باید بدانید که تابش خورشید در این حوزه خیلی شدید میباشد. پاییز: در شرایطی که در این فصل میخواهید به اورامان تخت بروید، اوایل مهر را برای سفرتان تعیین نمایید. زمستان: زمستانهای اورامان بسیار سرد است؛ البته دیدن مراسم عروسی پیر شالیار بهاین سوزوسرما میارزد.خشکبار، گیاهان دارویی و محصولات کشاورزی از سوغاتیهای خوشمزه اورامان تخت به حساب میآیند. سجادهبافی، حصیربافی، چاقوسازی، شال دستباف، گلیم، گیوه، ظرفهای چوبی و سفالی، گلیم، نمد، گیوه (کلاش) و ... نیز از صنایع دستی این دیار میباشند. از غذاها و خوراکیهای محلی این دیار میقدرت بهاین موردها اشاره کرد: آش دوغ (دوغهوا)، خورش خلال بادام و اشکال کبابهای محلی، ماهی کبابی، رشته پلو، نان کلانه، ترخینه، دوختن یا آش گزنه، هتیمچه با گوشت گوسفند و ... در شهر اورامان تخت، معماری به طور کامل مطابقت بر طبیعت است. در این بافت کوهستانی خانهها بر روی یکدیگر انجام یافته و بالا رفتهاند. اکثر خانهها دو طبقه می باشند و بر اساس شغل خانواده همچون باغدار، کشاورز، دامدار و ... ساختار آنان با هم تفاوت دارد. معمولا طبقه همکف محل نگهداری گله و انبار هست و طبقه بالاتر به سکونت اختصاص دارااست و بخشهای مختلفی را در خود جای داده میباشد. مدارک دقیقی در مود تاریخچه اورامان تخت در دست نیست؛ اما می اقتدار با بازرسی تاریخچه حوزه تا حدودی به تاریخچه این شهر نیز پی موفقیت. اورامان تخت در حوزه اورامان قراردارد؛ بر پایه ی شواهد در 40 هزار سال پیش یعنی در حین پارینه سنگی، دهکدههای ناو، هجیج و اسپریز در این حوزه میزبان مردمی بودند که از آن ها وسایل انسانهای غارنشین همچون بقایای اجاق و چند استخوان شبیه به اسکلت بز کوهی یافت شدهاست. کشف استخوانهای انسانهای نئاندرتال در غارهای شانیدر و بیستون و بقایای زندگی در غاری به نام کناچه نیز از شواهد قدمت حضور آدم ها دراین حیطه محسوب میشوند. گورستانی والا و چند خانه در نزدیکی دهکدهی روآر نیز کشف شده که به بعد از ظهر آهن باز میشود و بیش تر از ۳۰۰۰ هزار سال قدمت دارد. طراحی و ایجاد کرد این آثار، به طور خشکه چین بوده و همانندی زیادی به معماری کنونی حوزه داراست. نزدیک روستای تنگی ور نیز کتیبهای احتمالا مربوط به دوران آشوریها کشف شده است که تصاویری از فرمانروای آشوریها به اسم «سارگون دوم» را بر خود دارااست. سنگنوشتهای به خط میخی نیز به دست آمده که به حملههای فرمانروای آشوریها به مناطق اورامان و زاگرس اشاره می کند. پوست حیوانات کشف شده در حوزه نیز به زمان اشکانیان و سلوکیان تعلق داراهستند و نوشته هایی به گویش پهلوی و یونانی بر روی آن ها مشاهده می شود. گویی در آن زمان ورقه ها داد و ستد بر روی پوست حیوانات حک می شده چرا که نوشته روی این پوست ها حکایت از معامله دادوستد زمین در میان دو نفر را داراست. همه این شواهد علامت می دهند که حوزه اورامان و روستاها، شهرها و سکونتگاه هایش قدمت زیادی دارند و از دید تاریخی بسیار حائز اهمیت میباشند. گفته میگردد سابق ترین بخش اورامان تخت در شمال آن و کنار به نام تنوره دیوا (تنور دیوو) و چشمه هانودگا انجام یافته هست؛ سایر به همین دلیل بقایایی از دیوارها و ستونهای سنگی خشکه چین در شمال این سکونتگاه دیده میشود. گفته میگردد ساکنان سابق اورامان تخت، مردمی به نام کرته یا کرتو بوده اند که اطلاعات دقیقی از آنها به دست نیامده می باشد. در حدود هزاره اول قبل از به دنیا آمدن دسته ای از مردم ایل گوان قدیم که از اجداد مردم هورامی زبان می باشند به این ناحیه آمدند و ساکن شدند. آنها قبلا ساکن شمال ایران تا نزدیکی کابل بودند که شاپور یکم ساسانی هنگام بستن سد شوشتر یک سری هزار تن از آن ها را از کابل به خوزستان خواند و در آنجا ساکن کرد. ابعاد مردم این ایل در خوزستان و فارس تا لرستان پراکنده شدند و به جنوب کرمانشاه تا جنوب کردستان نحوه یافتند. به مرور مجال آنهارا هورامی خواندند و نام هورامان را بر محل یکجانشینی شان گذاشتند. بعضی می گویند نام اینجا در عهد و پیمان صفویه توسط مصطفی قلی گزینش شده است.

مسجد النبی کوهسنگی مشهد: تاریخچه و نقش در مناسبتهای مذهبی