ماجرای حکمیت
حَکَمیّت رخدادای تاریخی مرتبط با نبرد صفین میباشد. دراین حادثه، ابوموسی اشعری نماینده و حَکَم سپاه کوفه (سپاه امام علی(ع)) و عمرو عاص حَکَم سپاه شام (سپاه معاویه)، برای حل اختلاف فی مابین مسلمانها با یکدیگر گفتوگو کردند و قرار شد رأی آنها طبق قرآن باشد. درخواست حکمیت با مکر عمرو عاص و معاویه و پیرو از هم گسیختن سپاهشان در قبال سپاه امیرالمؤمنین مطرح شد و امام علی(ع) از شروع با آن مخالف بود. عمرو عاص نماینده سپاه شام برنده شد ابوموسی اشعری را بفریبد و مغایر قراری که سری و پنهانی با وی داشت، معاویه را صاحب و مالک حق معرفی نماید. ماجرای حکمیت بیسود ماند و صرفا فیض حکمیت، رهایی سپاه شام از باخت قریبالوقوع مسجد النبی کوهسنگی مشهد بود.
صورتگیری حکمیت
نوشتهعلمیٔ مهم: پیکار صفین
نبرد صفین در سال ۳۷ق فی مابین امام علی(ع) و معاویه رخداد. بعداز تعدادی روز جنگ هنگفت در بین دو تیم، باخت سپاهیان معاویه بسیار مجاورت شد. معاویه برای رویه راهکار، دست به دامن عمرو بن عاص شد.[۱] به توصیه عمرو و امر معاویه، شامیان قرآنها را بر نیزه کردند و شعار دادند ای اهل عراق! حکم دهنده میان ما کتاب خداوند باشد. همینطور سپاهیان شام فریاد میزدند: ای تیم عرب! به زنان و دختران خویش بیندیشید، چنانچه شما نابود گردید، فردا چه کسی در قبال رومیان و ترکان و پارسیان آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد بجنگد؟![۲]
کودتا سپاه امام علی(ع)
با خیانتای که عمرو عاص ترتیب اعطا کرد و قرآنها به راز نیزهها رفت، بین سپاه امام علی(ع) دودستگی بوجود آمد که معاند، حکمیت قرآن را پذیرفته میباشد و ما حق نزاع با آنهارا نداریم. امام (ع) بهشدت در قبال این حرف ایستاد و ذکر کرد این شغل، جز فریب چیزی وجود ندارد؛ البته با زور سپاهیان امام (ع) مثلا اشعث بن قیس کندی و خاندان او، امیرالمؤمنین (ع) علاوه بر طومارای به معاویه با قید اینکه ما می دانیم تو اهل قرآن نابودی، حکمیت قرآن را عهده دار رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد شد.[۳]
قندوزی تالیف کننده قرن سیزدهم قمری در کتاب ینابیع الموده نقل نموده است؛ وقتی که سپاه معاویه در نبرد صفین قرآن بر روی نیزه بردند بدین عذر که به حکمیت قرآن راضی میباشند؛ امام علی(ع) فرمود: أنا القرآن الناطق؛ اینجانب قرآن ناطق هستم.[۴] هماینگونه امام در حرف دیگری قرآن برنیزه کردن شامیان را حيله، مكر، خدعه و فريب برشمرده شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد میباشد. [۵]
گزینش نمایندگان حکمیت
اهل شام، عمرو بن عاص را تحت عنوان نماینده خود در حکمیت برگزیدند. برای نمایندگی سپاهیان عراق دربین سپاهیان امام علی(ع) اختلاف شد. اشعث و یک سری دیگر از اشخاصی که بعدا در مجموعه مارقین در آمدند، ابو موسی اشعری را توصیه کردند. ولی امام علی(ع)، ابن عباس و یا این که صاحب و مالک اشتر را توصیه کرد؛ اشعث و یارانش قبول نکردند، بدین عذر و بهانه که اشتر نظریه به نزاع دارااست و ابن عباس نیز نباید باشد؛ چون عمرو بن عاص از قوم مُضَریها میباشد، پس طرف دیگر بایستی یمنی باشد.[۶]
ماجرای حکمیت
حَکَمیّت رخدادای تاریخی مرتبط با نبرد صفین میباشد. دراین حادثه، ابوموسی اشعری نماینده و حَکَم سپاه کوفه (سپاه امام علی(ع)) و عمرو عاص حَکَم سپاه شام (سپاه معاویه)، برای حل اختلاف فی مابین مسلمانها با یکدیگر گفتوگو کردند و قرار شد رأی آنها طبق قرآن باشد. درخواست حکمیت با مکر عمرو عاص و معاویه و پیرو از هم گسیختن سپاهشان در قبال سپاه امیرالمؤمنین مطرح شد و امام علی(ع) از شروع با آن مخالف بود. عمرو عاص نماینده سپاه شام برنده شد ابوموسی اشعری را بفریبد و مغایر قراری که سری و پنهانی با وی داشت، معاویه را صاحب و مالک حق معرفی نماید. ماجرای حکمیت بیسود ماند و صرفا فیض حکمیت، رهایی سپاه شام از باخت قریبالوقوع مسجد النبی کوهسنگی مشهد بود.
صورتگیری حکمیت
نوشتهعلمیٔ مهم: پیکار صفین
نبرد صفین در سال ۳۷ق فی مابین امام علی(ع) و معاویه رخداد. بعداز تعدادی روز جنگ هنگفت در بین دو تیم، باخت سپاهیان معاویه بسیار مجاورت شد. معاویه برای رویه راهکار، دست به دامن عمرو بن عاص شد.[۱] به توصیه عمرو و امر معاویه، شامیان قرآنها را بر نیزه کردند و شعار دادند ای اهل عراق! حکم دهنده میان ما کتاب خداوند باشد. همینطور سپاهیان شام فریاد میزدند: ای تیم عرب! به زنان و دختران خویش بیندیشید، چنانچه شما نابود گردید، فردا چه کسی در قبال رومیان و ترکان و پارسیان آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد بجنگد؟![۲]
کودتا سپاه امام علی(ع)
با خیانتای که عمرو عاص ترتیب اعطا کرد و قرآنها به راز نیزهها رفت، بین سپاه امام علی(ع) دودستگی بوجود آمد که معاند، حکمیت قرآن را پذیرفته میباشد و ما حق نزاع با آنهارا نداریم. امام (ع) بهشدت در قبال این حرف ایستاد و ذکر کرد این شغل، جز فریب چیزی وجود ندارد؛ البته با زور سپاهیان امام (ع) مثلا اشعث بن قیس کندی و خاندان او، امیرالمؤمنین (ع) علاوه بر طومارای به معاویه با قید اینکه ما می دانیم تو اهل قرآن نابودی، حکمیت قرآن را عهده دار رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد شد.[۳]
قندوزی تالیف کننده قرن سیزدهم قمری در کتاب ینابیع الموده نقل نموده است؛ وقتی که سپاه معاویه در نبرد صفین قرآن بر روی نیزه بردند بدین عذر که به حکمیت قرآن راضی میباشند؛ امام علی(ع) فرمود: أنا القرآن الناطق؛ اینجانب قرآن ناطق هستم.[۴] هماینگونه امام در حرف دیگری قرآن برنیزه کردن شامیان را حيله، مكر، خدعه و فريب برشمرده شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد میباشد. [۵]
گزینش نمایندگان حکمیت
اهل شام، عمرو بن عاص را تحت عنوان نماینده خود در حکمیت برگزیدند. برای نمایندگی سپاهیان عراق دربین سپاهیان امام علی(ع) اختلاف شد. اشعث و یک سری دیگر از اشخاصی که بعدا در مجموعه مارقین در آمدند، ابو موسی اشعری را توصیه کردند. ولی امام علی(ع)، ابن عباس و یا این که صاحب و مالک اشتر را توصیه کرد؛ اشعث و یارانش قبول نکردند، بدین عذر و بهانه که اشتر نظریه به نزاع دارااست و ابن عباس نیز نباید باشد؛ چون عمرو بن عاص از قوم مُضَریها میباشد، پس طرف دیگر بایستی یمنی باشد.[۶]

مسجد النبی کوهسنگی مشهد: تاریخچه و نقش در مناسبتهای مذهبی