مرجع مسجد النبی کوهسنگی مشهد

12ـ ابوعبیده مى گوید: از حضرت امام جعفرصادق(علیه السلام) شنیدم که فرمود: «کسی که مسجدى بسازد خدا در پردیس براى وی منزل اى سازه مى نماید»; تا روزى که در مسیر مکه آن حضرت را دیدم و اینجانب یک سری سنگ بدور هم گذارده بودم که در میانه آن نماز بخوانم، پهنا کردم: فدایت نحس، امیدوارم که‌این به عبارتی باشد که فرمودید، اعلام‌کرد: «آری; (یعنى این عمل هم اجر یک مسجد را داراست)».(12)

13ـ از حضرت امام جعفرصادق(علیه السلام) قصه گردیده است که فرمود: «کسى که براى پروردگار مسجدالنبی کوهسنگی مشهد به اندازه آشیانه مرغى سازه نماید معبود براى وی در پردیس منزل اى سازه مى نماید».(13)

14ـ سکونى از حضرت امام جعفرصادق(علیه السلام) از پدرانش(علیهم السلام) داستان نموده که فرمود: «هر فرصت که پروردگار عزم مى نماید که بر اهل زمین عذاب نازل نماید مى گوید: در‌حالتی که عدم وجود محبّت بعضى از بندگان براى خیال اینجانب و در‌حالتی که عدم وجود آبادى مساجد بعضى از بندگان اینجانب و در صورتی‌که خلا استغفار بعضى از بندگانم در سحرها; عذابم را بر مجموع اهل زمین نازل مى کردم».(14)

15ـ هاشم به حلال مى گوید: «اینجانب و ابوالصباح بر حضرت امام جعفرصادق(علیه السلام) وارد شدیم ابوالصباح اعلام کرد: رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد درباره این مساجدى که حجاج در خط مش مکه مى سازند چه مى گویید. (اما آن‌ها در آن فرصت مساجدى که در روش مکه مى ساختند این بود که چندین سنگ را به دور تا بدور قرار مى دادند و مى رفتند اواسط آن نماز مى خواندند و مانند مساجد معمولى این فرصت خلا) امام(علیه السلام)فرمود: «بخ بخ» به به، این ها افضل از تک تک مساجد میباشد. آن گاه امام(علیه السلام) فرمود: «اینجانب بنى مسجداً کمحض قطاه بنى الله له بیتاً فى الجنة; یعنى کسى که مسجدى به اندازه آشیانه مرغى سازه نماید، خدا براى وی در فردوس یک منزل سازه مى نماید».(15)

16ـ ورام ابى فراس در کتاب خویش از معصومین(علیهم السلام) داستان کرده است که فرمودند: «در پایان مجال مردمى مى آیند و رینگ رینگ در مسجد مى نشینند و آحاد حرفشان درباره عالم و دوستى دنیاست کسى پهلوى این سیرتکامل عموم ننشیند که خیرى در آن وجود ندارد».(16)

17ـ مرحوم روحانی موءثر(رحمهم الله) در کتاب پند از ابوبصیر از حضرت امام محمدباقر(علیه السلام)ماجرا نموده که فرمود: آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد «در طی قیام حضرت مهدى(علیه السلام) تشریفات و زینت کارى هاى مساجد حاد مى خواهد شد».(17)

18ـ معاویة بن وهب مى گوید: «سرویس امام جعفرصادق(علیه السلام) پهنا کردم که: آیا خواب رفتن در مسجد الحرام و مسجد الرسول روا میباشد؟ فرمود: آرى! پس عموم در کجا بخوابند».(18)

19ـ زراره مى گوید: سرویس حضرت امام محمدباقر(علیه السلام) پهنا کردم: درباره خواب رفتن در مساجد چه مى نمائید؟ فرمود: «مشکلى وجود ندارد; مگر در مسجدالحرام و مسجد الرسول». آن گاه زراره مى گوید: در بعضى از شبها امام باقر(علیه السلام)دست من را مى گرفت و در یک حیطه از مسجد الحرام مى پیروزی و در آنجا مى گرد هم آیی و سخن مى فرمود، و گاهى در آنجا مى خوابید و اینجانب هم مى خوابیدم. به آن حضرت گفتم: که شما فرمودید که در مسجد الحرام و مسجد الرسول نخوابیم، فرمود: «در آن نصیب که در طی پیغمبر معبود بوده خوابیدن کراهت دارااست; امّا در این مکان که سپس به مسجد اضافه گردیده است مشکلى وجود ندارد».(19)

20ـ اسماعیل بن عبدالخالق مى گوید: سرویس امام جعفرصادق(علیه السلام) پهنا کردم: آیا عموم مى توانند در مسجدالحرام بخوابند؟ فرمود: «آیا راه‌حل اى براى عموم جز این که در مسجدالحرام بخوابند میباشد؟ پس اشکالى ندارد».
21ـ محمد بن مسلم مى گوید: سرویس حضرت امام محمدباقر(علیه السلام) درباره میل کردن سیر سؤال نمودم فرمود: شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد «فرستاده(صلى الله علیه وآله) فرموده میباشد کسى که سیر خورده، وارد مسجد نشود; امّا در‌حالتی که مسجد نرود میل کردن سیر اشکالى ندارد».(20)

22ـ درضمن وصیّتى که رسول آفریدگار(صلى الله علیه وآله) به ابوذر نمود فرمود: «اى ابوذر! کلام پسندیده بیان کردن با عموم اجر صدقه داراست و قدمى که به سوى مسجد براى نماز برمى دارى اجر صدقه دارااست. اى ابوذر! کسى که دعوت خداوند را بپذیرد و مساجد معبود را تعمیر نماید، پاداشش نزد معبود فردوس مى باشد. ابوذر اظهار کرد: چه طور مساجد را تعمیر نماید. فرمود: بدین که در مسجد صدا را بلند نکنى گفتگوى بیهوده و فسخ در مسجد نکنى، در مسجد چیزى نفروشى و چیزى نخرى، و تا هنگامى که در مسجد هستى کلام لغوى نزنى، و در صورتیکه این امور را اجرا دادى، کسى را به جز خودت شماتت نکن».(21)

با این توضیحات، مداقه جنبه های آموزشی مسجد مشخص می گردد. رسول(ص) می‌فرمایند: هرگونه توقفی در مسجد کنسل و بیهوده میباشد، مگر برای سه تیم: هر که پس ازنماز به خواندن قرآن می‌پردازد، آن که درگیر بیان و حافظه خداست و هر کس به مباحثات علمی اشتغال داشته باشد.

از نظر این این سخن نورانی، تشکیل گردهمایی های علمی در مسجد، نسبت به گرد‌همایی های دعا، مقام والاتری داراست و مسجد النبی کوهسنگی مشهد محرک آن، اجر عمره بی نقص یا این که حج بدون نقص و جهاد در راه و روش پروردگار میباشد که بخشش پروردگار آن‌ها را فرا می‌گیرد. درین بین، طرح مباحث فقاهتی در مسجد، فضیلت بیشتری داراست.

بعداز نبی(ص)، ائمه(ع) نیز برای مراقبت جنبه های آموزشی مسجد، کوشش های ارزندهای جاری ساختن دادند. مسجد، ابزارها و موقعیتی را در چنگ دارااست که به یاری آن می‌تواند به یادگرفتن و ارتقاء آشنایی فقاهتی نمازگزاران بپردازد. مسجد مکانی میباشد که مسلمانها برای برپایی فرائض الهی و مجالس مذهبی در آن حاضر می‌شوند و این مجال قابل قبولی میباشد تا معارف و احکام آئین تکثیر پیدا نماید. ولی نقش امام جماعت درین در میان بسیار اساسی میباشد.

- رده وکارکردهای سیاسی مسجد در تامل امام خمینی(س)

مسجد تحت عنوان راءس تصمیم‏گیرى سیاسى از فرصت فرستاده اکرم(ص) مطرح شد. در تاریخ عموم کشور ایران نیز آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد حت عنوان مقر سیاسى علما و عموم علیه ظالمان و حاکمیت جور بوده میباشد.

امام خمینی(س) بر محافظت مساجد تحت عنوان اصل و پایه انقلاب تاکید می کردند و می فرمودند: مسجد محلی میباشد که از آن بایستی اموراداره خواهد شد. این طور نباشد، خاطر کنیم هم اکنون دیگر برنده شدیم، دیگر مسجد میخواهیم چه کنیم.

بسیارى از تصمیم‏گیرى‏هایى که موجب براندازى حکومت‏ها و نظام‏هاى سلطه شد در مسجد شکل مى‏گرفت، رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد به این دلیل‌که در اعتقادوباور و تمدن عموم ما، مسجد مکانى مقدس میباشد و علما نیزافرادى تعالی و داراى درجات معنوى می باشند. به این ترتیب سخنان و موضع‌ها‏شان درست و بر حق قلمداد مى‏خواهد شد. مسجد نیز اصلی‏ترین پناهگاه مظلومان از دست جابران و محلى براى تحصن و اعلام خشم و کینه نسبت به حکّام بوده میباشد و این یقین مردمى، هماره حاکمان جور را از حمله بدون واسطه به مساجد گشوده مى‏داشت.

1. مسجد صرفا محل پرستش وجود ندارد
ولی در تفکر سیاسی امام خمینی(س) مسجد فقط معبد پروردگار وجود ندارد بلکه ستاد مرکزی حکومت اسلامی میباشد و در شرایطی که نگاه به مساجد محصور به مسائل و موضوعات عبادی باشد، سود بدون واسطه آن، سلطه بیگانگان برسرزمین های اسلامی و غارت منابع قلمرو اسلام بوده و می گردد.

2. تأکید بر نگهداری مساجد تحت عنوان اصل و پایه انقلاب
امام خمینی(س) با تأکید بر نگهداری مساجد تحت عنوان اصل و شالوده انقلاب میفرمایند: "مسجد محلی میباشد کهاز آن می بایست کارها اداره خواهد شد. شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد این مساجد بود که‌این موفقیت را برای ملت ما صحیح کرد. این مرکزها حساسی میباشد که ملت بایستی به آن دقت داشته باشند. این طور نباشد که خیالکنیم هم اکنون دیگر ما غالب شدیم، دیگر مسجد می‌خواهیم چه کنیم؟ موفقیت ما برای ادارهمسجد میباشد." [نور مسجد 7، کارکرد سیاسی مسجد در تفکر امام خمینی، زینب السادات حسینی]

ناصرخسرو قبادیانى، مورخ و جهانگرد پر اسم و رسم، خویش ناظر تایپ کردن قراردادها و تهیه و تنظیم اسناد بود و این امور را از کار هاى پررونق مسجد قدمت خویش اذعان کرد. بانک یا این که دارالمال، معمولاً روى چندین ردیف غیر وابسته در اواسط مسجد ساخته مى‏شد تا از کلیه جهت در معرض روئت کرد باشد و تماماً مراقبت گردد. خلال بیت‏المال مسلمانها، مسجد النبی کوهسنگی مشهد اهالى محل یا این که شهر، اشیاىقیمتى خویش را به آنجا مى‏سپردند. بازرگانان هنگام سفر هاى خویش که اکثر زمان ها به درازا مى‏کشید، اموال گرانبها خویش را در بانک به ودیعه مى‏گذاشتند و بعد از برگشت پس مى‏گرفتند.

از سایر خدماتى که در موضوع اقتصادى در طول نبی پروردگار(ص) در مسجد شکل مى‏گرفت، پخش یاری هاى مالى بین مسلمان ها بود. در آن مجال هرگاه مالى از حوزه‌‏اى به مدینه مى‏رسید آن را به مسجد نبی(ص) مى‏آوردند و با حیث آن حضرت دربین عموم تقسیم مى‏شد.

این امرها و قانون ها محصل اسلام در صورت‏گیرى اجتماعى سیاسى و اقتصادى دولت ها مؤثر بوده میباشد، رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد چنانکه تا قرن‏ها، بیشتر کار‏هاى شهرهاى اسلامى بر مدار یک مسجد با شرایط مرکزى اجرا مى‏گرفت و مساجد به ویژه مسجد جامع به شهرهاى اسلامى فیس‏اى به طور کاملً معلوم مى‏اعطا کرد، این نقش کانونى(مسجد جامع و بازار با محله‏هایش) همواره منشأ تحرک‏هاى اجتماعى، سیاسى و اقتصادى در اسلام و نیز رابطه ها مجاورت پژوهشگران با طبقه میانگین شهرى بوده میباشد.

سرویس ها در میان مساجد و بازرگانان متقابل بوده میباشد. یعنى همچنانکه مسجد در امراقتصادى به یاری تاجران و بازرگانان شتافت، بازرگانان نیز نقش مهمى در پیشرفت اسلام وساخت مساجد در مسیر تکان و دیگر مرزوبوم‏هاى بدور دست داشتند.

«ونساى مونتاى» دانشمند فرانسوى مى‏گوید: این نیز نحوه بازرگانان مسلمان درسرزمین‏هایى بود که در شرق هندوستان قرار داشت. در شرایطی‌که کاروان هاى بازرگانان مسلمان دریک محل چندبار فرود مى‏آمدند، در آنجا مسجدى مى‏ساختند تا محل تجمّع آن‌ها باشد. چیزى نمى‏سپری شد که عموم محل بدین مسجد روى مى‏آوردند و به اسلام مى‏گرویدند. آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد راههاى بازرگانى، خط مش هاى اسلام در آسیا بود؛ چنانکه در آفریقا نیز خط مش اسلام همینطوربود.

- تحقیق اثر ها آموزشی مسجد

از استارت اسلام، مسجد تحت عنوان یک مقر آموزشی، کاربردهای گوناگونی داشته میباشد. در سال های استارت بعثت، با وجود جو اختناق و وضعیت رنج که بر مکه حکم دهنده بود، رسول(ص) در دورانی، یاران خود را در مسجدالحرام گرد میاورد. برای آن ها قرآن میخواند و واجبات و محرمات الهی را به آن ها یادگرفتن می بخشید. شماره تلفن مسجد انبی کوهسنگی مشهد اینگونه نشست هایی در مسجد، گاه به مناظره و خاطرنشان کرد و گوهای زمانبر علمی با سران قریش می انجامید.

بعد از مهاجرت نبی به مدینه و ساختن مسجدالنبی، فصل نوینی در کار های آموزشی مسجد استارت شد. رسول(ص) بیشتر بعداز نماز صبح و عشا به سخنرانی و اذعان کرد و گوهای علمی می پرداخت. این گرد‌همایی ها با حضور مردان و زنان مسلمان برپا می‌شد که‌این ازآشکارترین جلوه های آموزشی مسجد در مدینه بود. تعبیروتفسیر قرآن و کلام اعلام کردن پیرامون معانی آن، قسمت در خور توجهی از سخنرانی های نبی(ص) را تشکیل می بخشید. ضمن گرد‌همایی های سخنرانی رسول، کلاس های آموزشی گوناگونی نیز در مسجد تشکیل میشد.

آیا از لحاظ اسلام بی آلایش بودن مسجد خوب میباشد یا این که زینت دادن آن؟
سوال
با درود، آیا از لحاظ شرع مقدس اسلام، معمولی بودن مسجد و بى زرق و برق بودن آن خوب میباشد یا این که آن که هر یکسری سال بر زینت مسجد افزوده گردد و مساجد به صورت جای هاى زینتى در آید؟
جواب اجمالی
در آموزه های فقاهتی از این که مساجد را مشابه عبادت گاه های یهودیان و مسیحیان تزیین نمایند نهی گردیده است. مسجد النبی کوهسنگی نبی آفریدگار (ص) دراین مورد می‌فرماید: "لَا تُزَخْرِفُوا مَسَاجِدَکُمْ کَمَا زَخْرَفْتِ الْیَهُودُ وَ النَّصَارَى بیَعَهُمْ"؛ زینت نکنید مسجدهایتان را، آن سیرتکامل که یهودیان و مسیحیان عبادت گاه های خویش را زینت می نمایند.[1]

در نقل اهل سنت نیز نبی گرامی اسلام (ص) فرمود: ما ساء شغل قبیله قطّ إلّا زخرفوا مساجدهم؛[2] زیرا کار گروهى بد خواهد شد مساجد خود را زینت نمایند.

با لحاظ به روایاتی که درباره فضیلت مسجد و عبادت در آن و رعایت آداب و ... آمده میباشد؛ رزرو مسجد النبی کوهسنگی در مییابیم که مسجد مکانی میباشد که آدمی را به آخرت ترغیب نماید و از جهان و زینت های آن غیروابسته نماید و پرداختن به زینت ظاهری بیش تر از اندازه با این دستور منافات دارااست.

امام درست گو (ع) می‌فرماید: سه چیز نزد آفریدگار گلایه می نمایند: مسجد وخیم که نماز گزار ندارد، دانشمندی که میان نادانان معاش می نماید (چون از دانش وی فایده نمی مارک) و قرآنی که تلاوت نمی‌شود و گرد و غبار روی آن را گرفته میباشد.[3]

و در ماجرا دیگری فرستاده پروردگار (ص) فرمود: آدرس مسجد النبی کوهسنگی هنگامی فرا برسد در پایان الزمان، که گروهی به مسجد می‌آیند پس بدور هم عده شوند و کلامشان درباره عالم و دوستی جهان میباشد؛ همنشین با اینان نشوید و پروردگار نیازی به عبادت آنها ندارد.[4]

بنابر این، آنچه که از منابع روایی فهمیده میشود، آبادی معنوی مساجد میباشد و خیر تزیین ظواهر آن. ولی آن سیرتکامل هم مخروبه نباشد که با شأن و مقام مسجد سازش نداشته باشد.

این سؤال، جواب تفصیلی ندارد.

[1] محدث نوری، مستدرک الوسائل، ج 3 ، ص 371، مؤسسة آل البیت، قم، 1408 ق شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی .

[2] ابن کثیر، تعبیروتفسیر القرآن العظیم، ج 6، ص 57، دار الکتب العلمیة، منشورات محمدعلى بیضون‏، بیروت، 1419 ق.

[3] کافی، ج 2، ص 613، ح 3.

همچنین در این مسجد کتابخانه ای بی نظیر وجود دارد که نسخ خطی و ارزشمندی از گویش های گوناگون را در گروه خود جای داده هست. از دیگر نکات جالب توجه درباره مسجد روحانی زاید آن می باشد که برای ساختش هزینه ای در حدود 2 میلیارد درهم (3600 میلیارد تومان) صرف شد!

اگر برای آشنایی بیشتر با مسجد شیخ زاید کنجکاوید و مایلید از ریزه کاری شکوه این سازه مسجد النبی کوهسنگی مشهد بیشتری بدانید، یار و همدم ما بمانید...

از استارت قرار بود مسجد شیخ زاید به سازه ای نمادین در میهن امارات و تمام دنیا بدل خواهد شد و از این رو محل ساخت مسجد عنایت ویژه ای داشت. براین اساس برای ایجاد کرد مسجد، ورودی شهر جزیره ای ابوظبی را در نظر گرفتند تا با ورود از هرکدام از سه پل منتهی به جزیره، به راحتی بتوان آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد مسجد شیخ زاید را پیدا کرد.

در تشکیل داد مسجد شیخ زاید از معماری ایرانی، مغولی و هندی-اسلامی فایده گرفته شده و در طراحی بخش های مختلف، از بناهای شاخص این مرز و بوم ها الهام گرفته شد‌ه‌است. طراحی مسجد روحانی زاید بر عهده یوسف عبدلکی (Yousef Abdelky) بود و ایجاد کرد آن را شرکت صنعتی و ایتالیایی سالینی امپرگیلو (Salini Impregilo) در دست داشت. با نگاهی به معماری خاص این ساختمان، بیش تر از هر چیز جزییات منحصربه‌فرد و ادغام یک پارچه آنها جلب دقت می کند. یعنی کلاً هر عنصر معماری در رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد مسجد شیخ زاید با چنان دقتی در کنار دیگر عناصر قرار گرفته که نه تنها منحصرا زیباست بلکه در تشکیل داد تصویری یک دست و چشمگیر هم نقش دارد.

برای مثال نکاتی که تمایز مسجد شیخ زاید را در معماری بنا پر رنگ می کند، رنگ سفید و یک پارچه آن است که به سبب وجود مرمر اعلاست. این سنگ مرمرها که از کشور مقدونیه وارد شده اند، در کیفیت صحبت اول را می زنند و در معماری و مجسمه سازی بسیار گزینه توجهند. ولی جمعاًَ برای ساخت مسجد شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد روضه خوان زاید استعمال از مصالحی را در حق اولویت قرار دادند که نه تنها برای طراحی مسجد مناسب که بسیار بادوام بودند. از آن پاراگراف می توان به طلا، سنگ های نیمه قیمتی، بلور و سرامیک اشاره کرد.

مهدىِ عباسى فرزند منصور، (خلافت از ۱۵۸-۱۶۹ ه. ق) در سال ۱۶۱ تصمیم‌ به ارتقاء دوباره مساحت مسجد گرفت و منزل‌هاى بیشترى را خرید و به مسجد ضمیمه کرد. برخى از عموم از واگذار کردن منزل‌هاى خویش ابا داشتند. وقتى مهدى عباسى دراین‌باره از موسى بن جعفر علیه‌السلام مسجد النبی کوهسنگی مشهد سؤال کرد، حضرت به وی نوشت: در‌حالتی که کعبه بعداز وارد شدن عموم‌ به اینجا درست شده، یعنى استارت عموم در اینجا سکونت داشته‌اند، عموم در واگذار نکردن منزل‌هاى خویش اولى هستند ولی در صورتی آغاز کعبه بوده و عموم بعداز آن آمده‌اند، مسجد به زمین‌هاى دور و بر خویش تقدم دارااست. مهدى عباسى با استناد به همین نکته، منزل‌ها را گرفت. آن گاه صاحبان منزل‌ها نزد امام کاظم (علیه‌السلام) آمدند و از وی خواستند تا از مهدى بخواهد پول منزل‌شان آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد را بدهد و امام اینگونه کرد.

مساحت افزوده گردیده به مسجد به وسیله مهدى عباسى ۸۳۸۰ مترمربع بود. در این توسعه درهاى متعددى را در حوالی مسجد گشود و تا قرن‌ها بعد، به به عبارتی شکل باقى ماند. مهدى عباسى در سال ۱۶۴ از کاردانان خواست، طرحى تنظیم نمایند تا مسجد از منطقه جنوبى نیز حجم یابد، به طورى که به طور تقریبى، مسجد به صورت مربع درآید؛ به سیرتکامل‌اى رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد که کعبه در میانه آن قرار گیرد. بدین ترتیب، مجدداً مساحت مسجد به مقدار ۶۵۶۰ مترمربع ارتقاء یافت و رواق‌هایى در حوالی آن ساخته شد و ردیف‌هایى برافراشته شوید. این ردیف‌ها هنوز بر راز پا میباشد و کتیبه‌اى که یادگار عصر مهدى عباسى میباشد، بر آن باقى مانده میباشد.

گفتنى است به فرصت مهدى عباسى مسجد در سمت مسعى به اندازه‌اى گسترش یافت که دربین مسجد و مسعى‌ مسافت‌اى نماند؛ با این شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد اکنون، ابعاد گشوده در این محدوده به ندرت منزل‌هایى ساخته شد.

تا پیش از مساله تغییر‌و تحول قبله مسلمین، در شمال صحن مسجد، شبستانی با ستونهای چوبی از فرآورده نخل تشکیل‌شده بود و نمازگزاران، نماز خویش را در ذیل پوشش آن به سمت بیت المقدس برگزار می کردند. بعداز آنکه قبله مسلمین از سمت بیت المقدس به سمت منزل کعبه در مسجد الحرام تغییر‌و تحول مسجد النبی کوهسنگی مشهد جهت اعطا کرد، شبستان شمالی ارزش خویش را از دست اعطا کرد و محل نماز به شبستانی در جنوب این صحن منتقل شد. بعید به لحاظ نمی‌رسد که از مصالح شبستان شمالی در ایجاد کرد شبستان جنوبی مستعمل باشد. سقف شبستان با تنه های نخل تحمل میشده می باشد. سه راهرو برابر با قبله نیز در آنجا قرار داشت که توسط ستونها برپا گردیده بود.

براین اساس ساختمان که به صورت یک مربع والا بود دارنده قسمت هایی بود به تفصیل زیر:

شبستان ردیف داری که سه راهروی عرضی در سمت شرقی غربی با عمق ۱۵ متر داشت. و حیاطی در وسط که پهنای آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد آن بیش تر از عمقش بود.

بقعه رسول گرامی اسلام در محل سکونت قبلی عایشه قرار دارد و ساختمان آن تغییر نکرده میباشد.

به اعتقاد و باور ما و براساس فرموده حضرت علی (ع) «خدا گرانقدر رحلت هیچ پیامبری را در هیچ مکانی نخواست، مگر آنکه آن جای را برای دفن آن پیامبر رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد سزاوار دانست،.

تغییرات مسجدالنبی در طول فرستاده(ص)

تا پیش از آنکه منبری از چوب جهت نقص‌ خطبه ساخته گردد فرستاده اکرم (ص) به تنه نخلی از ستونهای مسجد توکل می‌بخشید و خلل خطبه می فرمود، وقتی که منبر چوبی جانور در مسجد پیامبر حاضر شد و پیامبر اسلام بر بالای آن رفتند، از نخل نام برده صدای نالهای شنیده شد که پیامبر از بالای منبر فرود آمده آن ردیف را در بغل گرفتند و فرمودند در شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد صورتی این عمل را نمی کردم این ردیف تا قیامت به ناله اش ادامه میبخشید. حنانه به عربی یعنی بسیار زاری کننده، به این جهت این ردیف به ردیف حنانه جهانی شد.

مسجد همانند ستاد مقدسی است برای آموختن و تربیت شایسته، مسجد سنگری است برای رواج اسلام و نگهبانی از حریم عقیده و ایدئولوژی حق. مسجد آموزشگاهی می‌باشد برای یادگرفتن طریق و رسم صحیح زندگی اجتماعی و فردی. مسجد دانش کده انسان ساز و مکانی است برای تربیت عنصر صالح انسانی مسجد پایگاه مسجد النبی کوهسنگی مشهد یکتاپرستی و مکانی می‌باشد برای ساخت‌و‌ساز موضوع ی وحدت و یکپارچگی جامعهی دیندار و یکتاپرست.

مسجد مکانی می‌باشد برای تمرین و ممارست اخلاق وخوی و رفتار پسندیده ی انسانی و محل مناسبی می‌باشد برای پیاده کردن و عملی ساختن ارزشهای والای اخلاقی و رفتاری در بعدها گوناگون زندگانی و سکوی پرواز می باشد به ملکوت پس از خودسازی فردی و اجتماعی بدین ترتیب مسجد فقط مکان عبادتهای رمزی و نیایش و پرستش های ویژه نیست، بلکه در عین راءس عبادی بودن، دارای شرایط خاص فرهنگی و محل تحقق آرمانهای والای انسانی می باشد. مسجد پایگاهی فرهنگی که انسان دین دار و مسلمان‌ها در آنجا در ابعاد متعدد حیات آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد فردی و اجتماعی و در مسائل سیاسی، اجتماعی، اعتقادی، اقتصادی، علمی و فرهنگی و حتی نظامی و دفاعی و دیگر بعدها حیات سلیم بشری، یادگرفتن می بیند.

آن هم یادگرفتن های اولیه و پایه ای که بر ان اساس پرورده می‌گردد، میبالد، مجال ورود به عرصه پر سرو صدا زندگانی را پیدا می کند و با سلاح زهدوتقوا و پارسایی به معنای کامل و صحیح کلمه و با نوعی مصونیت فکری و عقیدتی و با پیراستگی و واراستگیهای ما یحتاج با اشتغال در هر سمت و مقامی در صراط مستقیم رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد تکامل انسانی قرار می گیرد.

پیدایش و فرآیند مسجدسازی

شکل ظاهری عربستان به مستطیلی یکپارچه همانندی دارااست که به وسیله دریای خزر در شمال غربی، دریای سرخ شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد در غرب، اقیانوس هند در جنوب و خلیج فارس در مشرق احاطه شده است.

نمای باطن مسجد پاد شاه احمد استانبول

خوشنویسی های مسجد پاد شاه احمد

خوشنویسی‌های داخل شبستان یک کدام از قسمت‌های جالب مسجد پادشاه احمد استانبول هست. این خوشنویسی‌ها در واقع آیاتی از قرآن و اسامی پادشاهان عثمانی هست که در نقاط مختلف مسجد و در قالب لوح‌هایی روی دیوارها، روی کاشی‌ها و گوشه پنجره‌های قدی مشهود است. این خطوط قشنگ توسط خوشنویسان مسجد النبی کوهسنگی مشهد گرانقدر قرن هفدهم و به طور معلوم سید قاسم غباری مندرج می باشد. البته این خوشنویسی‌ها بارها و بارها بازسازی شده اند.

نمایی دیدنی از معماری داخلی مسجد آبی رنگ ترکیه

کاشی کاری های مسجد پادشاه احمد

چنانچه به بخش‌های بالایی مسجد بنگرید، نقاشی‌هایی زیبا از اشکال هندسی و مدالیون‌هایی به رنگ قرمز و آبی روشن خواهید مشاهده کرد. البته این نقوش اصیل نیستند و در تجدید بنا‌های انجام شده به مسجد آبی اضافه شده‌اند. اما از اواسط سازه، کاشی‌های کهن و اصیل مسجد به چشم می‌خورد که زیبای آن چشم‌ها را خیره می‌کند. در این قسمت بیش تر از آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد بیست هزار کاشی و سرامیک دست ساز با بیش تر از پنجاه طرح گوناگون گل لاله، درخت سرو و دیگر الگوهای مرسوم استفاده شده است که کلیه علامت‌های بهشت می‌باشند. کاشی‌هایی که در ایزنیک (Iznik)، حیطه‌ای در زمان امپراتوری عثمانی که به دلیل ساخت کاشی‌های سرامیکی مشهور بود، تشکیل شده بودند. این کاشی‌ها را سید قاسم غباری (ماهرترین خطاط عصر عثمانی) با آیه‌هایی از قرآن تزئین کرده است. وجود همین کاشی‌های خوشگل منجر گردیده‌است که طیفی زیبا و مسحور کننده از رنگ‌های آبی، سبز و فیروزه‌ای ساخت شده و به همین جهت به این مسجد، مسجد آبی رنگ رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد بگویند.

معماری داخلی مسجد سلطان احمد

آسانترین شیوه برای رسیدن به مسجد آبی رنگ، سوار شدن به تراموا به سمت سلطان احمد هست. برای این شغل بایستی از خط تراموا T1 (کاباتاش به باغجیلار) استفاده کرده و بعد از پیاده شدن در ایستگاه فرمان روا احمد، با دو دقیقه پیاده روی به مسجد آبی بروید. ضمن تراموا، می‌توانید از خطوط اتوبوس استانبول برای رفتن به مسجد پاد شاه احمد شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد استفاده فرمائید. دو خط اتوبوس TB1 (فرمانروا احمد – دولماباغچه – فرمانروا احمد) و TB2 (سلطان احمد – چاملیجا – پادشاه احمد) به این حوزه‌ می‌رسند که میتوانید از آنان استفاده فرمائید.

کمپانی ساختمانی طرف تفاهم نامه، کلیه تجهیزات ساختمانی خویش را در ذوالحلیفه متمرکز کرده بودند و مهندسان مشاور با همیاری ایتالیایی ها ، مصری ها ، اهل سوریه ، پاکستانی ، با استخدام کارگران سعودی ، سودانی ، یمنی ، حضرمی ، مصری ، اهل سوریه طرح مصوبه با حداکثر کارایی و در کوتاه ترین فرصت ممکن عملی کردند. مسجد النبی کوهسنگی مشهد به گونه ای که در اوایل سال 1375 قمری کار ساختمانی پیشرفت مسجد را به اتمام رساندند .

بنای سعودی ها در نصیب شمالی مسجد و در اتمام حد مسجد تا پیشرفت عبدالمجید ، به طور یکی از پرشکوه ترین آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد مساجد فقید اسلام جلوه گری می نماید .

این سازه که حدود 6024 مترمربع مساحت داراست با بسط و تجدید بناهایی که در سه سمت شرقی و غربی و شمالی مسجد به مساحت 6247 مترمربع داده شد ، کل بنای سعودی ها را به 12271 مترمربع افزایش بخشید که با به حساب آوردن مساحت جهت جنوبی و سابق مسجد که تا کنون پابرجاست ، یعنی 4056 مترمربع ، مساحت رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد تک تک بنای مسجدالنبی (صلی الله علیه وآله و سلم) را در طی ما به 16327 مترمربع رسانید .

در این بنای پرشکوه و دقیق که به طور سه شبستان شمالی ، شرقی و غربی تاسیس شوید ، 222 ردیف قشنگ با سرستون شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد های فلزی توأم با سنگ های حجاری گردیده و منقش ، جلوه آرایی خاصی دارااست . و برای استواری اینگونه بنایی 74 ردیف مربع صورت در امتداد دیوارهای شرقی و غربی ، هر کدام به ارتفاع 128 متر و دیوار شمالی به ارتفاع 91 متر تاسیس شد . که به وسیله 44 پنجره تبارک و مزین به سنگ های تراشیده گردیده و سرستون های هلالی ، شبستان ذکر شده را شکوه خاصی بخشید .